<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Адабий Ордо</title>
	<atom:link href="https://adabiyat.men/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://adabiyat.men/</link>
	<description>Кыргыз акын-жазуучуларынын адабий ордосу</description>
	<lastBuildDate>Fri, 20 Nov 2026 07:44:28 +0000</lastBuildDate>
	<language>ky-KG</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	

<image>
	<url>https://adabiyat.men/wp-content/uploads/2025/12/cropped-z_ao-32x32.png</url>
	<title>Адабий Ордо</title>
	<link>https://adabiyat.men/</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>Жашасын, жарык дүйнө!</title>
		<link>https://adabiyat.men/zhashasyn-zharyk-dujno/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/zhashasyn-zharyk-dujno/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Токторов Майрамбек]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 22 Nov 2026 06:01:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Поэзия]]></category>
		<category><![CDATA[Топ]]></category>
		<category><![CDATA[ыр]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=2969</guid>

					<description><![CDATA[<p>Жанбагар болуп баары баратканбы?.. Жашагым келбейт күндө карап жанды. Корогум келет жалаң жакшылыкка, Коргогум келет чөгүп баратканды. Жаңылат өмүр аз деп кейигендер,Бир кылым сага кантип...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/zhashasyn-zharyk-dujno/">Жашасын, жарык дүйнө!</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;2969&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;1&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;5\/5 - (1 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Жашасын, жарык дүйнө!&quot;,&quot;width&quot;:&quot;132.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 132.5px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            5/5 - (1 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph">Жанбагар болуп баары баратканбы?.. <br>Жашагым келбейт күндө карап жанды. <br>Корогум келет жалаң жакшылыкка, <br>Коргогум келет чөгүп баратканды. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Жаңылат өмүр аз деп кейигендер,<br>Бир кылым сага кантип аздык кылат.<br>Жалп өчкөн жаштыгында – ошол арман,<br>Жакшы адам карылыкка топук кылат.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жашасын жарык дүйнө, шүгүрчүлүк,<br>Бактылуу болгон жакшы күтүп жүрүп.<br>Эң кыйын сүйбөй калуу баарынан да,<br>Жек көрүү андан жаман сүйүп жүрүп.</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/zhashasyn-zharyk-dujno/">Жашасын, жарык дүйнө!</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/zhashasyn-zharyk-dujno/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Ак жаан</title>
		<link>https://adabiyat.men/ak-zhaan/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/ak-zhaan/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Медетова Базарбү]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 22 Nov 2026 04:01:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Поэзия]]></category>
		<category><![CDATA[Топ]]></category>
		<category><![CDATA[ыр]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=2868</guid>

					<description><![CDATA[<p>Боз туман баскан, ак жаан таткан жер түтөп жатат күздөгү. Кызарып бети, муруну аккан балдардын нурдуу жүздөрү. Менде да болгон, бейкапар күндөнажырап кетпей тамырым,Так эле...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/ak-zhaan/">Ак жаан</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;2868&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;2&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;5\/5 - (2 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Ак жаан&quot;,&quot;width&quot;:&quot;132.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 132.5px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            5/5 - (2 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph">Боз туман баскан, ак жаан таткан <br>жер түтөп жатат күздөгү. <br>Кызарып бети, муруну аккан <br>балдардын нурдуу жүздөрү.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Менде да болгон, бейкапар күндөн<br>ажырап кетпей тамырым,<br>Так эле ушул балдардай күлгөн,<br>жашоонун алган жарыгын.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Чыйрыккан оюм чыйралып келет,<br>турмуштун тийип камчысы.<br>Чекеме тийип сыйгалак тебет,<br>кеч күздүн муздак тамчысы.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Үмүтүм сынат, үзүлүп чыгат,<br>түн бою калбай соо жери.<br>Кылтылдап эсте балалык турат,<br>кайдасың бүгүн, оо деги.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жабыркайт тагдыр жарадар сага<br>сагыныч мөөрүн кадашып.<br>Мен сүйгөн бала, мен сүйгөн талаа,<br>кеттиңер кайда адашып&#8230;</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/ak-zhaan/">Ак жаан</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/ak-zhaan/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Сур эчкини кууганда</title>
		<link>https://adabiyat.men/sur-echkini-kuuganda/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/sur-echkini-kuuganda/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Бейшеналиева Динара]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 21 Nov 2026 08:00:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Кара сөз]]></category>
		<category><![CDATA[Топ]]></category>
		<category><![CDATA[аңгеме]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=3391</guid>

					<description><![CDATA[<p>(аңгеме) Машине зуулдап тоо аралап баратты. Кандай гана сулуулук! Тоолор менин жаным менен кошо бүткөн сыяктуу сүйөм. Ак мөңгүсүн, таштан ташка урунуп бышкан сууларын, көк...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/sur-echkini-kuuganda/">Сур эчкини кууганда</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;3391&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;1&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;5\/5 - (1 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Сур эчкини кууганда&quot;,&quot;width&quot;:&quot;132.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 132.5px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            5/5 - (1 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph"><strong><em>(аңгеме)</em></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">Машине зуулдап тоо аралап баратты. Кандай гана сулуулук! Тоолор менин жаным менен кошо бүткөн сыяктуу сүйөм. Ак мөңгүсүн, таштан ташка урунуп бышкан сууларын, көк тиреген зоокаларын, куштарын, жан-жаныбарларын, аска боорун жарып чыккан гүл, чөптөрүн, таза абасын айтпай эле коёюн, сайда жаткан ташында да касиет бар го. Чет өлкөдө эс алгандан көрө какыраган сайдын ташын карап отурган өйдөрөөк мен үчүн.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Эсиме эски бир окуяны салып турган ушул тоолор. Бири-бирине чиркелишкен кербен төөлөрүндөй чубалып, керилип жатканын кара&#8230;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Александр деген тааныш бала бар эле, бир буту протез. Документте Александар, биз Саша деп коёбуз. Көп сүйлөбөгөн, жибектей созулган жакшы жигит. Окууга жаңы тапшырган кез. Өзүм болсо келечектеги медикмин. Практикада ооруканаларга барабыз. Биз үчүн баардыгы кызык. Мисалы, дудук досторум бар эле. Угуучу аппарат менен жүргөн жигитти карап калдым ооруканада. Ошо жигит аркылуу тиги балдар менен тааныш болуп калгам. Кол жаңсап сүйлөгөндөрү эле болбосо баары жакшы балдар болчу. Саша менен да ошо жактан таанышкам. Кээ бир тааныштарымдын укпаганы, же көрбөгөнү өзгөчө деле көрүнө бербейт мага. Бардык досторума бирдей мамиле жасап, түз эле сүйлөшөм. Ошондонбу, айтор, досторум да көп.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Кечээ:</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Айнур, мени менен Токтогулга барып келчи. Досуң Гуляныкына барып, таза бал алып келеличи, – деп калды. Гуля өзү да көптөн бери үйүнө чакырып жаткан “келип кет” деп, эч сааты чыкпады эле.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Эртең бошмун, барса барып келейин, – деп макул болдум.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Эртеси эртең менен мени жатаканаман келип алып кетти. Студенттер үч кабат “общягада” жашайбыз. Таң азан элдин тынчтыгын бузбайын дедиби, айтор, машинесин пипилдетпей келип, токтоп калды. Уктабай жаткан элем, кийине калып эле чыктым.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жолдо бир жерге кайрылып шам-шум эттик, бат эле жеттик. Анча-мынча ыр чиймелей койгон, жаркылдаган досум бар, адатынча жаркылдай тосуп чыкты. Аны алып алып атасыныкына бардык. Атасы атайы аары кармаш үчүн кадимкидей боз үй тигип алып жайлоого чыккандай – гүлзар өрөөнгө чыгып кетет экен. Эми бир укмуш экен бул жер. Карап эле отура бергиң келет. Гүлдөр кол менен айдап койгондой көз жоосун алат.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Гулянын чайы да кайнады аңгыча, жаңы боорсок менен чай ичтик. Куурдагы да келди.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Эртең окуу да, болбосо калып калат элем. Он беш күндөн кийин кайра келип, жүрүп кетмек болуп жолго чыктым. Досум болбой жатып, мага да бал салып берди. Накта бал укмуш болот экен, жыты бир буркурайт десең. Өзү эмес чыныгы балдын жыты да дары деп уккам. Чын эле, ушул жыт дары эле болот. Мээ аралап, өпкөнү өрдөп кетти го. Саша кичине флягага толтура бал алды.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Кара-Көл тарапка жакын экен бул жер, тоо аралап кеткен баягы жолдор менен кайра кайттык. Тектир-тектир болгон, бир жери көгүш, бир жери кызгылт-каралжын тарткан аска-таштуу тоолор. Көзүмдү албай карап бараттым. Бир жерге келсек көпкөк гүлдөр жол жээгинде жайнап калыптыр. Муну түшүп карабасам болбойт го, Сашага айтып, машинени токтотуп, сыртка чыктым. Гүлдөрдү эңкейе берип жыттап, колум менен акырын сыладым. Үзгүм келген жок. Ушул азгангактай өмүрдү булар да күтөт да. Жашасын. Жарыктыкты көрсүн.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Гүлдөр, мынча сулуусуңар? Ким жаратты силерди? Силерди жараткандын өзү канчалык сулуу анда?</p>



<p class="wp-block-paragraph">Булар жансыз эмес, жандуу. Сүйлөсөң угушат.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Көпкө отурдум. Байкабай калыпмын, бизден алыс эмес жердеги таш үстүндө бир жигит отуруптур. Баятадан бери биз тарапты карап отурган экен. Чабан окшойт. Жана тээ алыстан көргөнбүз – эчкилер жайылып жүргөн. Бул жерде көбүнчө эчки багышат окшойт. Бизди карап турганынан улам:</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Саламатсызбы? – деп учураштым.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Саламатчылык, – деди ал да баш ийкеп. Айланага көз чаптырдым. Эчкилер жүрөт жер жайнап. Өтө эле көп экен.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Чабан жигит дале биз тарапты карап турганынан улам суроо узатып калдым:&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Ушул эчкилердин баары сиздикиби?</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Ооба.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Ушунча көп эчкини биринчи көрүшүм.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ал жооп кайтарган жок. Оюма бир нерсе кылт эте түштү. Таш үстүндө отурган жигитке жакыныраак басып келдим.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Байке, эчки сатпайсызбы?</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Сатам.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Бул кыз эчкини эмне кылат деп деле ойлогон жок, кебетеси жанагыдай эле катыган.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Сатсаңыз, канчага сатасыз?</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Бир жарым миң.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Канча?</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жакшы укпай калдым. Үч жарым миң дегендей угулду. Эчкилердин баасы 4 миңдин тегереги болуп жаткан. Аны каяктан билет элем мен, апама эчкинин сүтү дары дегенинен улам сураштырып билип алгам да.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Сизге бир жарым миң.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мен унчукпай калдым. Эчкилердин алды кырдан ашып кетти.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Эчкилериңиздин алды кырдан ашып кетти го, – дедим кабатырлана.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Кете беришсин. Ошентип, кенен оттошкону жакшы.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Өзүмдү эстеп кеттим, атам колхоздун коюн бакчу. Өлүп калган койлорго акти түзгөнү бир айда бир жолу айылга түшөөр эле, ошондо бир короо кой апам экөөбүзгө калчу. Кээде, өзүм кайтарып калчумун. Тызылдап эле чуркап, койдун астын кайрый берет элем. Өзгөчө жазында баштарын жерге салып алып эле шүдүңдөшүп кете беришчү адамды күйгүзүп. Кичинекеймин да кээде, ыйлап алат элем. Кой дегенди өлө жаман көрөм ошондон кийин.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Саан эчки алайын дегем, – дедим тигини карап. Ал баш ийкеп койду.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жанымда болгону миң сомум бар. Калганын тиги Сашадан сурап турам да.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Миң сом десем деле макул болгону турат, бирок антким келген жок. Жылмайбаган, сенек болгондой каткан неме экен өзү.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Машиненин терезесин сүртүп жаткан Сашанын жанына барып:&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Мага 500 сом берип турчу, шаарга барганда берем, – дедим акырын. Тиги чабанга байкатпай берсе экен деп турдум ичимден. Ал бизден көзүн албай карап турганын желкем менен сезип турам. Ошонун көзүнчө тигинден акча алгым келбей жатыры. Эмне деп ойлоп калат? Деги, эмне деп ойлоп жатты экен өзү?</p>



<p class="wp-block-paragraph">Кебетесине караганда жакшы ой деле келген жок ал немеге. Эмнеге ушинте беришет? Эркектер менен бирге жүрүп, же сүйлөшүп койсо эле жаман ойлой беришет. Эмнеге? Тигил чындап эле мен жөнүндө жаман ойлоп жатабы, же жакшы ойлоп жатабы бир Кудайдын өзү билет, бирок мен өзүмдүн оюма өзүм ишенип алып, туталана түштүм.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ал мени мокочо көрүп турат бир болсо. Периштедир, балким, деп ойлосо болбойбу, ыя? Бирөөлөргө жардам берип жүргөн жумшак жүрөктүн ээсидир деп ойлосо болбойбу?</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ичимен сүйлөнүп, тигини көздөй акырын басып бараттым. Ал дале жанагы калыбында бизден көзүн албай тиктеп отурат. Аны карап туруп аз жерден артка кайтып жибере жаздадым. Апамды эстеп гана токтолдум.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Мына акчаңыз, – деп акчаны тигинин колуна салдым. Колдору таштай катуу, күчтүү экен. Ал мени бир карап, орус баланы бир карап коюп ордунан шашпай турду.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жайылып жүргөн эчкилерге кол жаңсады:</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Танда.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Тандабайм. Тандай албайм. Өзүңүз тандай бериңиз.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мулуң эттим. Тигинин мустайган жүзүн жылмаю аралап өттү. Ии, жылмаят экенсиз го дедим ичимден. Ал ошол жылмайган боюнча эчкилерин аралай жөнөдү, аркасынан ээрчидим. Бир бозгуч агышынан келген татынакай сур эчкини шап шыйрагынан кармай колундагы жип менен тушап, желкесине артты. Бой келбеттүү неменин басканы да оор басырык экен, шашпай баратты алдыда. Өмүр бою ушу тоолордо жашаган неме болсо керек. Эмгекчил экени көрүнөт. Ал желкесине көтөрүп келаткан сур эчкини машиненин ачык турган багажына абайлай салды.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Биз кош айтышып, андан ары жол уладык. Мен кайрылып артты караган жокмун. Күзгүдөн ал жигиттин бизди карап турган караанын көрүп турдум ыраакка чейин. Биз бурулганда гана көрүнбөй калды.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Эки чакырымча жол жүрдүк. Бир убакта машинебиз кыйшайгансып, дөңгөлөк тараптан кырт-кырт деген башкача үн чыгып калды. Токтодук. Дөңгөлөк жарылыптыр. Аны алмаштыргыча дагы канча убакыт, багажда кысылбастан сыртта оттоп турсун деп эчкини чыгарып койдук. Бутун да бекем байлаптыр жанагы неме, бир аз бошотуп койдум.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Өзүм ары бастым, абанын тазасы ай! Кере-кере дем алып айлана-тегерекке көз чаптырам. Керемет! Мындай жерде жашаган киши өлбөйт. Ылаажы болсо мен да жашайт элем ушул жерлерде. Кетпейт элем эч жакка. Чын, кетпейт элем.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Көптөн кийин дөңгөлөк алмаштырып жаткан Александрдын жанына басып келдим.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Смотри, Саша – вон там пасется одинокая коза, – деп коём тиги төштө оттоп жүргөн жалгыз эчкини кол жаңсап көрсөтүп.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Похоже, это наша коза, – деди тиги. Карасак чын эле биздин эчки жок. Небак эле бошонуп оттоп кетиптир, байкабай калыптырбыз да.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Сейчас я догоню.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Скорее всего, догнать не получится, – деди тиги машине менен алек болуп. Аны укпай эле шашкан боюнча өр талаша чуркап жөнөдүм.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мени класста күлүк кыз деп коюшчу. Кыздар эмес балдар да калып калчу жарышканда. Күлүк дагы, күчтүү дагы элем. Бийлегенден да, жүгүргөндөн эч чарчачу эмесмин, эмнегедир. Бийлегендин чарчатпаган бир эле сыры – жандүйнөңдүн бийлегени. Жаның бийлесе – денең чарчабайт экен. Бийлеп жатып таң атырган күндөр болду го. Жүгүрүү деле ошондой, бир калыпка келип алсаң шамал жиреп кете бересиң. Узакка чуркаганыңда эки кулагыңа шамалдын анан көкүрөгүңдөгү жүрөгүңдүн дүк-дүк, дүк-дүк деген бир калыпта согуп жатканы гана угулуп калат.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Тоо беткей жүгүрүп келаткан мени көрө сала эчки да секире берип, безип жөнөдү. Таштак, шагылдуу жерде чуркоо бир топ оор экен, ага карабай кууп бараттым. Эки-үч тоону ашып да кеттик. Бир жерге келгенде көкүрөгүм ачышып, токтоп калдым. Карасам, эчки да токтоду. Эс алып алып кайра куудум, ал дагы качып жөнөдү. Сур эчкини кууп бараткан Кожожаштай эле болдум. Тээ кичине кезибизде апам окуп берчү эле бул эпосту. Кино көрүп жаткандай элестетип угаар элем. Ошол айтылуу Кожожаш мергендин камалып калган Авлетим аскасы ушул мен турган жерден көп деле алыс эмес, машине менен үч сааттык жол. Нары өтүп, бери өткөндө алыстан карап өтчүмүн заңкайган зоокаларды. Бир жолу атайын баргам. Машине жеткен жерине чейин машине менен барып, андан ары бир топко жөө басканбыз. Чын эле камалып калгыдай аска экен. Бир кезде жаныма бир карыя басып келди. Баласы менен келген экен, көпкө баарлашып туруп калдык.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Аман палван деген эл үчүн күйгөн баатыр болгон. Корбашы деп туура эмес айтып жүрүшөт, эл үчүн жанын берген ал киши. Өзүнүн эле жанында жүргөндөр алдап чакырып, кызыл аскерлерге салып берген. Ошондо менин чоң атамды “сен кет, жашсың” деп качырып жиберип, өзү тигилерди алаксытып, колго түшүп берген экен. Менин чоң атам жаш болсо да оң колу болгон экен Аман палвандын. Жөн эмес эт туурагычы болуптур. Этти чачыратып туурап, кандай гана жарыш болсо да утуп кетчү экен.</p>



<p class="wp-block-paragraph">“Каапырлар элге курал колдонуп аткылап жатканда, төшүбүздү тосуп, биз чыкканбыз”, – дечү эле чоң атам. Аман палван секирген жарлар да бар оо жакта. Кадимкидей эле тике жар. Ошончо бийик жерден секирип кеткен экен.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ошо чоң атам Кожожаш камалып калган ушул Авлетим аскасы жөнүндө да көп айтчу. Алар да ушул аска, тоолорду аралап, эл үчүн күрөшкөн да.</p>



<p class="wp-block-paragraph">“Кожожаш сур эчкини ушу жерге чейин кууп келет. Кокустан эле коюу туман түшүп, эч нерсе көрүнбөй, Кожожаш кыймылдай албай калат. Кандай туман түшсө, ошондой эле бат эле таркап кетет баягы коюу туман. Кожожаш эки жагын каранса эле аскада камалып калган. Бир чыгып кете турган жылчык, ылаажы жок камалып калган. Жанааракта сур эчкини кууп келген баягы жолу да жок, көрүнбөйт. Жалама зоока жан алчудай гана заңкайып турган болот”, – деп бир топко сүйлөп берди эле.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Менин сур эчким да таштан-ташка секирип, мен жүгүрсөм жүгүрөт, мен токтосом ал да токтоп, азгырыктай болуп алдыда баратты. Бул тоолор кыргыз баласы үчүн коргонуч да болгон экен да. Бул тоолор ак кар, көк муз мөңгүлөрүн уютуп, кыргыз үчүн, адам баласы үчүн, жандыктар үчүн агын дайраларды агызып берген экен да. Бул тоолор – Үлуу Өмүрдүн, Улуу кылым, доорлордун жазмышы, жазылыш күбөсү болгон экен да&#8230; Тоолорум менин. Кагылам сенден, тоолорум&#8230;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Биз машинеден аябай эле алыстап кеттик. Адашып кетем деген ой келген жок мага. Сур эчкини кууп жетишим керек. Анын сүтү апама дары.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Артка чегинбей, көгөрүп, көшөрүп сур эчкимди кууп баратам. Биз дагы эки тоону ашып кеттик. Эчки экөөбүз тең чарчадык. Бир убакта экөөбүз тең токтодук. Алдыбызда тик өйдө чыккан асман тиреген карала зоока турду. Ой-бууй, буга чыгып андан ары ашып кетчү болсо жетпей калам го. Жок-жок, жетишим керек. Айлана тегерекке дагы бир сыйра көз чаптырдым. Адамдан амал качып кутулбайт эмеспи, арга издедим. Тээ төмөн жак чытырман бадал экен, бул жакшы. Эчкини бирдеме кылып ошол тарапка айдаш керек энди. Бадалга кептеп кармабасам болбойт, чарчап кеттим. Бул болсо токтогон сайын оттоп, өзүнө келип алат экен. Бадалга камалып калганда кууп жетип кармап калыш керек. Мындан башка арга жок.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Эчкини чоочутпай артты көздөй акырын жыла бастым. Аркы бетке чыгып, тик өйдө жогорулай, эчкинин алды тарабын утурлай чыктым. Эчки мени көрдү.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Чек! Кош эй, чек! – деп зоо жаңырта кыйкырып, таш ыргыта баштадым. Үстү тарабынан таш ыргытып жатканым үчүн, эчки төмөндөгү бадалды көздөй мант берди. Ушуну гана күтүп аттым эле, жайылып жаткан капкара майда шагылга секире берип, төмөндү көздөй зуулдадым. Кичинебизде шагылдан агып түшүп ойночубуз. Бирок, бул өтө эле көлөмдүү, чоң шагыл экен. Ошентсе да тобокелге салып, шагылдын үстү менен төмөн чуркадым. Күүлдөп жылган шагыл мени өзү менен алып, агып жөнөдү. Бир кадамым үч кадам болуп, тездик менен жүгүрүп бараттым. Шагыл үстүнөн адам лыжа тепкендей тез кетет.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ак шайы көйнөгүм менен төбөмө байланган узун чачым шамалга желбирей, учуп бараттым. Сенин учканыңа тоо дагы, таш дагы жардам берип жатса канат байлайт экенсиң, кулагыма шамалдын үнү, көкүрөгүмдөгү жүрөгүмдүн дүк-дүк, дүк-дүк эткени гана угулат. Болгондо да жогордон төмөндү көздөй тип-тик шукшурулуп барам.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Менден качкан Сур эчки бадалга келип, кептелип калды. Мен бар аракетимди кылып шагылдан бутумду тартып, четтей жүгүрүп, эчкини басып жыгылдым.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Маа, маа-а.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Тоо жаңырган үн чыкты.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Эмне? Эмне маарайсың? – дедим кышылдай.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Акылсыз мал, менден эмнеге качтың? Жебейм го сени&#8230;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Экөөбүз тең чарчаппыз, ошол калыбыбызда кыймылдабай көпкө жаттык.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Бир топтон кийин көйнөгүмдүн курун чечип, эчкинин бутун жакшылап чырмай тушадым. Энди чечилбейт, аяп болбойт экен да муну.</p>



<p class="wp-block-paragraph">“М-м” де, энди кантип көтөрүп кетем? Бирок өзүмө ишенем, көтөрүп кетем. Мейли, эң башкысы эчки колдо. Өзү кичине көрүнгөн менен лык оор экен, ары таштын үстүнө алпарып, эчкини бийиктеп жаткырып, өзүм эңкейе берип желкеме арта салдым. Жакшы болду, энди кете берем. Желкеге көтөргөн оор нерсе да жеңил болот.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Сур эчкимди кармап алганыма кудуңдап, бир топ жерге басып койдум. Энтиге чарчап кетип, эчкини желкемен түшүрүп отура кеттим. Саша акылдуулук кылып жол менен жогору жыла берсе го, антпейт да. Келсе таппай калат деп ордунда турат болуш керек.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Аңгыча, аттын бастырып келаткан дабышы угулду. Карасам, жанагы чабан жигит экен. Отурган ордумдан козголгон жокмун, өтүп кетсе экен деп атам оюмда. Ахыбалымдан тартындым. Уялдым дагы эмнегедир. Мен уялганда унчукпай, кыймылдабай да коём. Тигил түз эле мага келаткандай атын тез-тез бастырып алган. Отура бердим ордумда.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Качырып жибердиңерби? – деди тиги аттан түшүп.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Ийи.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Сенин кубалап келатканыңды жана көрдүм, антип-минтип келгиче кармап алган турбайсыңбы.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жана сиз деп жатат эле, бу сапар сен деп сүйлөдү.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Кантип көрдүңүз? – дедим таң калып.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Дүрбү салып отуруп, кокустан көрүп калдым.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Аа.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Кел, атка минип ал.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Жок, жок, кете бериңиз, мен өзүм эле жетип алам. Александр келе жатат болуш керек.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Ал жок, жолдо да көрүнгөн жок. Силер алыс кетип калдыңар, өзүң жетпейсиң. Мени укпай эле бир колуман кармап барып атка мингизди. Өзү эчкини оңой эле желкесине таштай көтөрүп алды.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Мен сага таң калдым.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Эмнеге?</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Эчкини кууп жетип, кармап алганыңа.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Сиз деле жетмексиз. Сиз деле жетмексиз апаңызга эчкинин сүтү дары болсо.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ал мени шарт бурулуп карап калды, көзүмдүн кыйыгы менен көрүп турдум.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Башка сүйлөшкөн жокпуз.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Бир топ жол баскандан кийин:</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Келиңиз, сиз минип, эчкини өңөрүп алыңыз. Мен жөө эле басам. Мага жөө баскан жагат гүлдөрдү карап, – деп анын уруксатын күтпөй эле аттан түштүм. Ал да унчуккан жок. Эчкини өңөрүп алып артта келатты. Мен тез-тез басып алдыга кеттим. Бир топ алыс кеткен экенбиз, көптөн кийин жеттик. Саша аксаңдай биз тарапты көздөй сүйүнүп чуркап келатты. Аны биринчи жолу көрүп тургандай тиктеп эле калды тиги. Аксап басаарын билген эмес окшойт.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Я так волновался, место себе не находил от тревоги! Но ты всё-таки добралась. Ты молодец!</p>



<p class="wp-block-paragraph">Тиги эчкини жерге түшүрдү, өзү да түштү.&nbsp;</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Жакшы бар карындашым, – деп колум кысты. Колума жанагы акчаны кошо карматты.</p>



<p class="wp-block-paragraph">– Албайм. Жок, жок албайм, – дедим чок баскандай кетенчиктей. Тиги эчкини жерден так көтөрүп машиненин багажына салды да, атына шарт минип, камчы басты. Аты ордунан аткан октой зыр-р эте жөнөй берди. Буга эмне болду? Саша экөөбүз бир-бирибизди тиктедик. Багажды жабалы деп карасак эчкинин жанында бекем мыжылган, салаалардын изи түшүп калган акча жатыптыр&#8230;</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/sur-echkini-kuuganda/">Сур эчкини кууганда</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/sur-echkini-kuuganda/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>&#8220;Эстен чыгып баратасың негедир&#8230;&#8221;</title>
		<link>https://adabiyat.men/esten-chygyp-baratasyng-negedir/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/esten-chygyp-baratasyng-negedir/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Молдокулова Айгүл]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 21 Nov 2026 06:00:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Поэзия]]></category>
		<category><![CDATA[ыр]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=3068</guid>

					<description><![CDATA[<p>* * * Эстен чыгып баратасың, негедир, Күдөрүмдү кармап жүргөн карагым, Көзүм көнгөн кабыл алып чындыкты, Өзүм көнгөн бир сызыкта барамын. Сага жетпес арманымдын өңү...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/esten-chygyp-baratasyng-negedir/">&#8220;Эстен чыгып баратасың негедир&#8230;&#8221;</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;3068&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;2&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;5\/5 - (2 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;\u0026quot;Эстен чыгып баратасың негедир...\u0026quot;&quot;,&quot;width&quot;:&quot;132.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 132.5px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            5/5 - (2 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph">* * *</p>



<p class="wp-block-paragraph">Эстен чыгып баратасың, негедир, <br>Күдөрүмдү кармап жүргөн карагым, <br>Көзүм көнгөн кабыл алып чындыкты, <br>Өзүм көнгөн бир сызыкта барамын. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Сага жетпес арманымдын өңү азып,<br>Сабын бузбас санак ченин толуктайм,<br>Жүрөгүмдө боштук гана болбосо,<br>Көңүлүмдү азыр куса оорутпайт.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ооба, сен да эбак мени унутуп,<br>Камыр-жумур аралашып тагдырга,<br>Үйү бөтөн, жайы бөлөк бирөөнү,<br>Үйүп жүргөн үмүтүң да жактырбайт.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Сезим өчүп калган кезде кезикпей,<br>Эки жээкте жол улообуз туурадыр,<br>Көз алдыман элесиңди кулатып,<br>Көп ичинде бар болууңду сурандым.</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/esten-chygyp-baratasyng-negedir/">&#8220;Эстен чыгып баратасың негедир&#8230;&#8221;</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/esten-chygyp-baratasyng-negedir/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Кыргызстан мекеним</title>
		<link>https://adabiyat.men/kyrgyzstan-mekenim/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/kyrgyzstan-mekenim/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Токторалиев Нуркан]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 21 Nov 2026 03:52:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Поэзия]]></category>
		<category><![CDATA[ыр]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=2954</guid>

					<description><![CDATA[<p>Арча, кайың, карагай, чычырканак, Ата Журттун жытына моокум канат. Туулган жердин сөз жеткис кереметин, Ала-Тоомду сагынып, жүрөм самап. Биз Кыргызбыз, үрп адатын сактаган,Улуу журтпуз, эне...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/kyrgyzstan-mekenim/">Кыргызстан мекеним</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;2954&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;2&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;2.5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;2.5\/5 - (2 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Кыргызстан мекеним&quot;,&quot;width&quot;:&quot;65&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 65px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            2.5/5 - (2 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph">Арча, кайың, карагай, чычырканак, <br>Ата Журттун жытына моокум канат. <br>Туулган жердин сөз жеткис кереметин, <br>Ала-Тоомду сагынып, жүрөм самап. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Биз Кыргызбыз, үрп адатын сактаган,<br>Улуу журтпуз, эне тилин даңктаган!<br>Ак ниеттүү, ак баталуу, калыс эл,<br>Аксакалын, энелерин барктаган.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мекенимдин топурагы алтын да,<br>Береке-кут жайнап турат калкында.<br>Дилин-тилин ыйык тутуп сактаган,<br>Баасы бийик кылым кезген салтында.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Баатыры көп атак даңкын чыгарган,<br>Кан майданда элин коргоп сыналган.<br>Манас атам чачылганды чогултуп,<br>Миң сандаган чачкын Кыргыз куралган.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Уул-кыздар коргойт өлкө намысын,<br>Жаңылаган кыргызымдын тарыхын.<br>Мекен үчүн тикесинен тик турган,<br>Алып келген жеңиштердин баарысын.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Айланам тоолорунан Мекенимдин,<br>Касиети кетпесин эне-тилдин,<br>Бар бол Кыргыз, өсө бер улуу журтум,<br>Эч нерсеси тең келбейт чет элиңдин.</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/kyrgyzstan-mekenim/">Кыргызстан мекеним</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/kyrgyzstan-mekenim/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Азыр сары күздөмүн</title>
		<link>https://adabiyat.men/azyr-sary-kuzdomun/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/azyr-sary-kuzdomun/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Абдразакова Нургүл]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 20 Nov 2026 08:00:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Поэзия]]></category>
		<category><![CDATA[ыр]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=3395</guid>

					<description><![CDATA[<p>Уйку билбей, өтүп эчен түндөрүм, Билбей барам, көңүл эмне сүйгөнүн. Тээ баягы жазгы мөлтүр өңүм жок, Элүү өрдөп, азыр сары күздөмүн. Канча бырыш түшсө дагы...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/azyr-sary-kuzdomun/">Азыр сары күздөмүн</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;3395&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;2&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;2.5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;2.5\/5 - (2 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Азыр сары күздөмүн&quot;,&quot;width&quot;:&quot;65&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 65px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            2.5/5 - (2 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph">Уйку билбей, өтүп эчен түндөрүм, <br>Билбей барам, көңүл эмне сүйгөнүн. <br>Тээ баягы жазгы мөлтүр өңүм жок, <br>Элүү өрдөп, азыр сары күздөмүн. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Канча бырыш түшсө дагы жүзгө миң,<br>Жолуң карап күдөрүмдү үзбөдүм.<br>Үмүтүмдүн үзүлгөндө желеси,<br>Кеч күүгүмдө эшигимди сүзбөгүн.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мезгил өттү… бекер эми күйгөнүң,<br>Караанымды күздөн издеп жүрбөгүн.<br>Жүрөгүмдөн орун алган капкачан,<br>Оңой-олтоң ко` бербес үйдөгүм.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ушул сезим унуткарып өткөндү,<br>Чалкып жаткан өзүнчө эле дүйнөмүн.</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/azyr-sary-kuzdomun/">Азыр сары күздөмүн</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/azyr-sary-kuzdomun/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Кызжибек</title>
		<link>https://adabiyat.men/kyzzhibek/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/kyzzhibek/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Эшназаров Мухамедалы]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 20 Nov 2026 06:00:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Поэзия]]></category>
		<category><![CDATA[ыр]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=3256</guid>

					<description><![CDATA[<p>Кызжибек деген атыңдан, Кырк өрүм кундуз чачыңдан, Кылыгың жанга жагымдуу, Кызга бир бүтпөс затыңдан. Кыргызда чыкпас сенчелик, Кызыл гул сенсиң ачылган. Өзүңсүң кыздын жибеги,Өзүңсүң кыздын...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/kyzzhibek/">Кызжибек</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;3256&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;0&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;0&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;0\/5 - (0 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Кызжибек&quot;,&quot;width&quot;:&quot;0&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 0px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            <span class="kksr-muted">Биринчилерден баа бериңиз!</span>
    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph">Кызжибек деген атыңдан, <br>Кырк өрүм кундуз чачыңдан, <br>Кылыгың жанга жагымдуу, <br>Кызга бир бүтпөс затыңдан. <br>Кыргызда чыкпас сенчелик, <br>Кызыл гул сенсиң ачылган. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Өзүңсүң кыздын жибеги,<br>Өзүңсүң кыздын чүрөгү.<br>Өзүңө даап баралбай,<br>Өрттөнгөн жигит жүрөгү.<br>Өзгөгө ыраа көрбөгөн,<br>Өзүңсүң жүрөк тилеги.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Тиктесем көзүм канбады,<br>Тиктөөдөн көзүм талбады.<br>Алчадай мөлтүр көздөрүң,<br>Арбаган сайын арбады,<br>Аячы мени, сулуу-деп,<br>Айтуудан арга калбады.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Кыялкеч тура жашчылык,<br>Кыялга кээде мас кылып.<br>Болумсуз кылат ишиңди,<br>Болбогон жерден шаштырып,<br>Кеп айтсам сага сүйөм, – деп,<br>Кебимдин укпай аягын,<br>Кетеби деймин шарт туруп.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Сезсеңчи көңүл санаасын,<br>Сен гана ага дабасын.<br>Билинбей улам көңүлдү,<br>Бир өзүң ээлеп барасың,<br>Капыстан калсаң жолугуп,<br>Кабынан ыргып кетчүдөй,<br>Каккылап жүрөк канатын.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Кыйын да болсо түтөйүн,<br>Кылым да болсо күтөйүн.<br>Үлпүлдөп турса биликтей,<br>Үмүтүм кантип үзөйүн.<br>Тартынсам деле болбостон,<br>Талпынат жүрөк кайра эле,<br>Тапкандай чындап түгөйүн.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Сүйүү бар деген чын беле,<br>Сүйүүгө баары кул беле.<br>Чыдабай жүрөк сыздаткан,<br>Чын сүйүү деген шул беле.<br>Экөө тең бирдей сүйбөсө,<br>Эңсешип отко күйбөсө,<br>Аягы барып муң беле.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Күн жылат түнгө жалгашып,<br>Үмүткө жаным алдатып.<br>Эзилип жүрөм санаада,<br>Элесиң менен арбашып.<br>Сүйүүмдү сунган колума,<br>Сүйүүңдү сунуу ордуна,<br>Кетпечи чокту карматып.</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/kyzzhibek/">Кызжибек</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/kyzzhibek/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Орто Азиядан дүйнө окурманына: Адабиятыбызды дүйнөгө таанытуу үчүн эмне зарыл?</title>
		<link>https://adabiyat.men/orto-aziyadan-dujno-okurmanyna-adabiyatybyzdy-dujnogo-taanytuu-uchun-emne-zaryl/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/orto-aziyadan-dujno-okurmanyna-adabiyatybyzdy-dujnogo-taanytuu-uchun-emne-zaryl/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Кабылаш Баян]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 20 Nov 2026 03:57:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Сын-пикир]]></category>
		<category><![CDATA[Топ]]></category>
		<category><![CDATA[сын-пикир]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=3160</guid>

					<description><![CDATA[<p>Орто Азиянын адабий мурасы бай, оозеки адабияты терең, дүйнөгө таанытууга татый турган өздүк тарыхы бар. Элибизде таланттуу авторлор, жаратман иллюстраторлор, мүмкүнчүлүгү кенен басмалар жана чет...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/orto-aziyadan-dujno-okurmanyna-adabiyatybyzdy-dujnogo-taanytuu-uchun-emne-zaryl/">Орто Азиядан дүйнө окурманына: Адабиятыбызды дүйнөгө таанытуу үчүн эмне зарыл?</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;3160&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;1&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;5\/5 - (1 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Орто Азиядан дүйнө окурманына: Адабиятыбызды дүйнөгө таанытуу үчүн эмне зарыл?&quot;,&quot;width&quot;:&quot;132.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 132.5px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            5/5 - (1 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph">Орто Азиянын адабий мурасы бай, оозеки адабияты терең, дүйнөгө таанытууга татый турган өздүк тарыхы бар. Элибизде таланттуу авторлор, жаратман иллюстраторлор, мүмкүнчүлүгү кенен басмалар жана чет элдик окурмандарын да көңүлкош калтырбай турган китептер да аз эмес. Ошондуктан мени көп жылдан бери бир суроо толгондурат: эмнеге кээ бир элдер өз адибиятын бүткүл дүйнөгө ийгиликтүү тааныта алды, а биздин авторлордун китептери чет элдик китуп дүкөндөрүндө, китепканаларда жана басма каталогдарунда али да сейрек кездешет?</p>



<p class="wp-block-paragraph">Маселе биздин сунуштай турган нерсебиздин жоктугунда эмес. Жакшы китептин өзү эл аралык басылмага айланып калбайт. Автор менен чет элдик окурмандын ортосунда чоң жумуш турат: котормо жасоо, ылайыктуу басманы табуу, укуктарды сатуу жөнүндө келишим жүргүзүү, каржылоо булактарын издөө, китепти жарнамалоо жана, эң башкысы, дүйнөлүк китеп рыногунун кандай жумуш иштегенин түшүнүү.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мен бул тууралуу сырттан байкоочу катары гана айтып жаткан жокмун. Негизги кызматымдын жыйырма жылга жакыны эл аралык китеп басып чыгаруу, адабий укуктар, котормо, маданий долбоорлор жана эл аралык китеп жармаңкелерине катышууга байланыштуу. Ошол жылдар ичинде адамдар менен уюмдар биргешелип жумуш жасаганда адабиятыбыз үчүн канчалаган мүмкүндүк ачыларынын да, керектүү колдоо болбогон кезде канчалаган жакшы идеянын жүзөгө ашпай каларын да көрдүм.</p>



<h3 class="wp-block-heading">Жакшы китептин болуусу жеткиликсиз – ага окурманга алып барар жол керек</h3>



<p class="wp-block-paragraph">Эл аралык китеп жармаңкелери улуттук адабиятты таанытуунун башкы мүмкүндүгү катары эсептелет. Бул туура. Мындай тармактарда басмагерлер, адабий агенттер, котормочулар, авторлор жана интеллектуалдык менчик укуктары боюнча адистер кездешет. Өнөктөш табууга, китепти которуу маселесин талкуулоого жана аны башка өлкөлөрдө басып чыгаруу жөнүндө келишим баштоого мүмкүндүк жаралат.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Демек китеп жармаңкесине катышуу – жумуштун башы гана.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жүздөгөн китеп алып барып, кооз улуттук бурч уюштуруп, тушоо кесерлер менен кездешүүлөрдү өткөрүугө болот. Мунун баары улутка деген кызыгуучулукту арттырып, маданиятыбызды таанытууга көмөктөшөт. Бирок чыныгы натыйжа көбүнчө андан кийин көрүнөт: чет элдик басма китепти басып чыгаруу укугун сатып алганда, сапаттуу котормосу даярдалганда, китеп башка элде жарык көрүп, өз окурманын тапканда.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ошондуктан эл аралык иш-чараларга катышуунун натыйжасын сунушталган китептер менен өткөзүлгөн кездешүүлөрдүн саны менен гана баалоого болбойт. Андан кийин эмне болгонуна да көңүл буруу кажет.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жаңы котормолор пайда болдубу? Укуктарды берүү тууралуу келишим жасалдыбы? Басмалар ортосунда узак мөөнөттүү өнөктөштүк калыптандыбы? Чет элдик басмагерлер биздин авторлорго кайра кайтып, жаңы сунуштарды жасап жүрөбү?</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мен үчүн бул – Орто Азиянын китеп тармагын өнүктүрүүдөгү негизги маселелердин бири.</p>



<h3 class="wp-block-heading">Адабиятыбыздын дүйнөлүк рынокко чыгуусуна эмне кедерги?</h3>



<p class="wp-block-paragraph">Иш жүзүндө эл аралык басма иши китепти англис тилине которуу менен гана чектелбейт. Анын кимге кызыктуу экенин, кайсы басма аны чыгарууга кызыктар экенин, кандай укуктарды сунуштоого болорун жана чыгарманы бизнес чөйрөгө кантип тааныштыруу керектигин билүү зарыл.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Чет элдик басмагер китептин өзүн гана эмес, ал тууралуу так ары толук маалыматты да алуусу керек. Ага чыгарманын кыскача мазмуну, автордун өмүр баяны, укуктары тууралуу маалымат, сапаттуу котормо үлгүлөрү, максаттуу аудиториянын сыпаттамасы жана бул туундунун башка элдин окурманына эмнеге кызыктуу болуусу мүмкүн экенин түшүндүргөн негиздеме зарыл.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Адабий котормонун сапаты да өзгөчө мааниге ээ. Котормо – бир тилдеги сөздөрдү экинчи тилдеги сөздөр менен алмаштыруу гана эмес. Ал чыгарманын маанисин, интонациясын, маданий контекстин жана автордун үнүн жеткизүүсу керек. Ошону менен бирге эл аралык басма маданиятыбызднң жеке өзгөчөлүктөрүн сактап отуруп, Орто Азия менен алгач таанышып жаткан окурманга да түшүнүктүү болуусу кажет.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Дагы бир маселе – өлкөбүздөгү көптөгөн басманын ресурстары чектелүү. Алардын эл аралык иш-чараларга туруктуу катышууга, бир нече тилде бизнестик материалдарды даярдоого, чет элдик адистерди тартууга же чет элдик шериктештер менен бир нече жыл бою келишим жүргүзүүгө ар дайым мүмкүнчүлүк боло бербейт.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ошентип, окурманга кызыктуу болгон китеп аны чет элде басып чыгара ала турган басмага жетпей калышы ыктымал.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Бул жерде Орто Азияны башка адабий нарктарга каршы коюунун кажети жок. Ар бир өлкөнүн өз жагдайы, тили менен басма салты бар. Деген менен эл аралык тажрыйба системасы жумуштун, бизнестик байланыштардын жана адабий укуктар менен алмашууга арналган кол жетимдүү инфратүзулуштүн канчалык маанилүү экенин көрсөтөт.</p>



<h3 class="wp-block-heading">Котормо, укуктар жана колдоо – бир-биринен бөлөк каралбоо керек</h3>



<p class="wp-block-paragraph">Казакстандык жана башка да орто азиялык авторлордун эл аралык наркка көп чыгуусун кааласак, китептин бүткүл жолуна көңүл бурушубуз керек.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Биринчиден, адабий котормону системалуу түрдөм колдоо кажет. Ал үчүн котормо гранттары, котормочуларга арналган программалар, чыгармачылык резиденциялар, бизнестик окуулар жана чет элдик басмалар менен биргелешкен жоболор маанилүү. Мындай колдоо котормону даярдоо менен гана чектелбей, китептин жарык көрүүсүнө чейинки бүткүл системаны камтуусу керек.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Экинчиден, адебий укуктар менен жумуш жасоо маданиятын өнүктүрүү кажет. Көптөгөн автор менен басмагер үчүн бул тармак алы да татаал: китепти чет элдик өнөктөштөргө кандай сунуштоого болот, анын эл аралык рыноктогу абалын кандай баалоо керек, келишимди кандай жүргүзүп, эл аралык келишимди кандай жасоо кажет? Бул багытта окутуу, бизнестик кеңеш берүү, укуктар каталогдорун даярдоо жана басмагерлер бири-биринин китептерин таба ала турган артайы аянтачалар кажет.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Үчүнчүдөн, эл аралык китеп жармаңкелери менен бизнестик программаларды бир жолку иш-чара катары эмес, узак мөөнөттүү стратегиянын бир бөлүгү катары өнүктүрүү маанилүү. Улуттук бурч адамдардын көңүлүн бурдуртушу мүмкүн. Демек ошол кызыгуучлуктун чыныгы тилектештикке айланышы жармаңкеден кийинки жумушка байланыштуу.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Акырында, өлкө ичиндеги байланышты чыңдоо кажет. Казакстандык, Кыргыз Республикасынын, Өзбекстандын, Тажикстандын жана Түркменстандын өздүк адабий салттары менен китеп рыногунун өзгөчөлүктөрү бар. Ошону менен бирге биргелешкен бизнес жоболор басмагерлер менен авторлорго тажрыйба алмашууга, китептерин тааныштырууга жана эл аралык аймакка чыгууга кошумча мүмкүндүк берет.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Тилектештик ар бир улуттун адабияты өз өзгөчөлүгүн жоготуу керек дегенди билдирбейт. Тескерисинче, өз адабиятыбызды канчалык жакшы таанып, сабаттуу суна билсек, эл аралык диалогго ошончолук ишенимдүү катыша алабыз.</p>



<h3 class="wp-block-heading">NOMfolio долбоорун эмне үчүн колго алдык?</h3>



<p class="wp-block-paragraph">Китептер менен, басмагерлер менен жана эл аралык шериктештер менен түз жумуш жасоо тажрыйбасы тармагыбызда эмне жетишпестигин түшүнүүгө көмөктөштү. Китептер бар. Авторлор бар. Чет элдик бизнес чөйрө тарабынан да кызыгуучулук бар. Бирок китептер менен аларга тиешелүү укуктар тууралуу маалымат көбүнчө ар жерде чачыраңкы жайгашкан. Ал китеп менен алгач таанышуудан баштап анын чет элде жарык көрүүсүнө чейинки жол кээде абдан татаал.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ошентип, Орто Азия менен кеңирээк Евразиянын аймагына китептер менен адабий укуктарды эл аралык китеп рыногуна таанытууга көмөктөшө турган NOMfolio платформасын түзүү идеясы пайда болду.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Биздин максатыбыз – авторлор менен басмагерлер өз китептерин сунуштай ала турган, а чет элдик өнөктөштөр зарыл чыгармалар менен шериктештиктин мүмкүндүктөрүн таба ала турган практикалык курал жасоо. Бул бир гана котормо менен чектелбейт. Китепти эл аралык деңгээлде өнүктүрүүнүн бир нече жолу бар: аны башка тилде басып чыгаруу, басма укуктарын берүү, активдештирүү жана интеллектуалдык менчик менен жумуш жасоонун башка да түрлөрү.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мен үчүн NOMfolio – тармактын бардык маселесин бир платформа менен чечүүгө тырышуу эмес. Бул – көп жылдык тажрыйбадан жана китеп рыногунун так муктаждыктарын түшүнүүдөн жаралган практикалык кадамдардын бири. Технология маалыматты издөө менен алмашууну жеңилдете алат, бирок сапатуу котормонун, бизнестик экспертизанын жана шериктештер арасындагы ишенимдин ордун баса албайт.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Долбоор тууралуу толугураак <a href="http://www.nomfolio.com">www.nomfolio.com</a> сайтынан билүүгө болот.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Менин оюмча, мындай долбоорлор басмалар менен, котормочулар менен, маданий уюмдар менен жана мамлекеттик колдоо программалары менен биримдикте өнүгүүсү керек. Ошондо жеке долбоорлор кең форматтуу орток жумуштун бир бөлүгүнө айланып, өлкөбүздүн адабиятын эл аралык деңгээлде таратууга көбурөөк мүмкүндүк туулат.</p>



<h3 class="wp-block-heading">Китеп маданияты бир гана экспорттон башталбайт</h3>



<p class="wp-block-paragraph">Адабиятты эл аралык деңгээлде таанытуу тууралуу сөз болгондо, назарыбызды бир гана чет элдик рынокко буруп кетишибиз мүмкүн. Мындайда мындан да маанилүү бир суроо бар: китеп биздин коомубуздун жашоосунда кандай орун алат?</p>



<p class="wp-block-paragraph">Адабият эл аралык маданий диалогдун бир бөлүгүнө айланышы үчүн, эң алды менен, өз элибиздин да суранычынак ээ болуусу керек. Балдардын эне тилиндеги кызыктуу китептергу колу жетүүсү кажет. Азыркы замандын авторлору өз чыгармаларын жарыялап, бизнестик көз караштан өнүгүүгө мүмкүндүк бар экенин сезиши керек. Китепканалар, мектептер, китеп дүкөндөрү, басмалар менен маданий мекемелер окурмандарга жаңы чыгармаларды жазууга көмөктөшүүсу кажет.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Китеп жармаңкелеринин мааниси бул багытта да зор. Алар бир гана соода аянтчасы же бизнестик кездешүүлөр өтчү орун эмес. Мындай иш-чараларда балдар жаңы авторлор менен таанышат, үй-бүлөлөр өздөрү үчүн жаңы китептер алат, ар түрдүү муун өкүлдөрү адабият менен маданият тууралуу пикир алмашат. Бирок мындай натыйжа өзүнөн өзү эле калыптанбайт. Ал мазмундуу программага, китептирдин кол жетимдүү болуусуна жана окурман менен туруктуу жумуш жасоого байланыштуу.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жыйынтыктап келгенде, адабиятты эл аралык деңгээлде таанытуу менен эл ичиндеги окуу маданиятын өнүктүрүү өз ара тыгыз байланышта. Китеп маданияты канчалык өнүккөн сайын, авторлорго, басмагерлерге жана котормочуларга ошончолук көп мүмкүндүк ачылат. А адабиятыбыз дүйнөгө кеңирээк таанылган сайын, өлкөбүздөн тыш жерлердеги адамдар да китеп аркылуу тарыхыбыз менен жана бүгүнкү жашообуз менен тааныша алат.</p>



<h3 class="wp-block-heading">Эмнени өзгөртүүбүз керек?</h3>



<p class="wp-block-paragraph">Мен Казакстан менен Орто Азиянын башка элери китеп басып чыгаруу тармагын маданиятка, билимге жана эл аралык байланыштарга сала турган узак мөөнөттүү инвестиция катары караштырууну зарыл деп эсептеймин.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Бул багытта мамлекеттик колдоо чынында маанилүү. Бирок анын ыңгайлуулугу тармактын чыныгы муктаждыктары менен канчалык дал келерине байланыштуу. Котормо гранттары чет элдик басмаларды издөө менен катар жүрүү керек. Эл аралык жармаңкелерге катышуу адабий укуктар менен келишимдер боюнча кийинки жумуштун улануусу кажет. А билим берүу программалары адистер алган билимин тажрыйбада колдоно ала турган чыныгы мүмкүндүктөр менен толукталуусу тийиш.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ошону менен катар бул жумушка бизнес өкүлдөрүн кеңири тартуу маанилүү. Алардын катарында басмагерлер, адабий агенттер, котормочулар, авторлор, иллюстраторлор, маданий уюмдар менен ишкерлер бар. Ар биринин өз ролу бар. Идеяларды чыныгы натыйжага жеткизе турган да — ушундай өз ара тилектештик.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Кирешени бир гана өткөзүлгөн иш-чаралар же чыгарылган каталогдордун саны менен өлчөөгө болбойт. Кандай китептер колдоо тапты, кандай котормолор жарык көрдү, кандай эл аралык өнөктөштөр иштерин улантты жана адабиятыбыз башка элдердин окурмандары үчүн канчалак жеткиликтүү болду деген суроолорго жооп берүү кажет.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мунун баары убакытты талап кылат. Эл аралык басма тилектештиги дароо натыйжа бере бербейт. Кээде китеп жармаңкесиндеги алгачкы кездешүүдөн китептин жарык көрүүсүнө чейин бир нече жыл өтөт. Ошондуктан жумуштун натыйжасы, ишкерлик системасы жана бир гана алдыдагы иш-чара үчүн эмес, узак мөөнөттүү натыйжа үчүн эмгек кылууга даяр болуу абдан маанилүү.</p>



<h3 class="wp-block-heading">Адабиятыбыздын дүйнөгө айтары бар</h3>



<p class="wp-block-paragraph">Мен Орто Азия адабиятын бир гана өлкөбүздүн атынан чыккандыктан гана таанытуу керек деп эсептебеймин. Китептер өз тарыхы, кейипкерлери, көркөмдүгү жана ар түрдүү маданият өкүлдөрүнө орток маселелерди козгой билүүсү аркылуу окурманын табуусу керек.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мындайда окурмандын тандоо мүмкүндүгү болуусу үчүн китеп чекарадан өтүүгө мүмкүндүк алуусу кажет. Аны байкап, которуп, басып чыгарып, жаңы аудиторияга тааныштыруу керек.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Эл аралык китеп жармаңкелерине катышуу, котормо программаларын өнүктүрүү, адабий укуктары менен жумуш жасоо жана жаңы ишкерлик куралдарды жасоо — бир-биринен бөлөк милдеттер эмес. Булар мамлекет, бизнес, маданий уюмдар жана бардык китеп коомдоштугунун катышуусун зарык кылган бир системанын өз ара байланыштуу бөлүктөрү.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Мен үчүн башты натыйжа – Казакстандан же Орто Азиядан чыккан китепти чет элдик каталогдон көрүү гана эмес. Анын чынында жарык көрүүсү, окулуусу, кызыгуучулук жараташы жана башка элдин маданий аймагында өз ордун табуусу маанилүү.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Орто Азиянын өз үнү, өз тарыхы жана өздүк көркөм тили бар. Биздин милдетибиз – дүйнөнүн ушул үндү капыстан эмес, системалуу ары ишкердик жумуштун натыйжасында угуусуна мүмкүндүк берген шартты калыптандыруу.</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/orto-aziyadan-dujno-okurmanyna-adabiyatybyzdy-dujnogo-taanytuu-uchun-emne-zaryl/">Орто Азиядан дүйнө окурманына: Адабиятыбызды дүйнөгө таанытуу үчүн эмне зарыл?</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/orto-aziyadan-dujno-okurmanyna-adabiyatybyzdy-dujnogo-taanytuu-uchun-emne-zaryl/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Жолуккум келет</title>
		<link>https://adabiyat.men/zholukkum-kelet/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/zholukkum-kelet/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Апышева Назгуль]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 19 Nov 2026 07:56:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Поэзия]]></category>
		<category><![CDATA[ыр]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=3340</guid>

					<description><![CDATA[<p>Жолуккум келип, бир өзүң менен кайрадан, Жай таппай жаным, тынчытпай койду ой санаам. Экөөбүз баскан күндөрдү азыр эстесем, Сөз менен жеткис мүнөттөргө байланам. Сабырым кетип,...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/zholukkum-kelet/">Жолуккум келет</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;3340&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;1&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;5\/5 - (1 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Жолуккум келет&quot;,&quot;width&quot;:&quot;132.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 132.5px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            5/5 - (1 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph">Жолуккум келип, бир өзүң менен кайрадан, <br>Жай таппай жаным, тынчытпай койду ой санаам. <br>Экөөбүз баскан күндөрдү азыр эстесем, <br>Сөз менен жеткис мүнөттөргө байланам. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Сабырым кетип, жолуга албай кыйналам,<br>Басалбай демим,жүрөгүм согуп туйлаган.<br>Каякта жүрдү, ким менен басты экен деп,<br>Ойлорум курчап, акылга такыр сыйбаган.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Унутпай такыр сезимдерге байланам,<br>Түгөнбөс ойго түбү жок барып чырмалам.<br>Саамайдан сылап, алтыным деген күндөрүң,<br>Эсиме түшүп, көз жашы кылдым кайрадан.</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/zholukkum-kelet/">Жолуккум келет</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/zholukkum-kelet/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Көзүмдүн батсаң ичине&#8230;</title>
		<link>https://adabiyat.men/kozumdun-batsang-ichine/</link>
					<comments>https://adabiyat.men/kozumdun-batsang-ichine/#comments</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Керимбаев Нурканбек]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 19 Nov 2026 06:02:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Кара сөз]]></category>
		<category><![CDATA[Топ]]></category>
		<category><![CDATA[эссе]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://adabiyat.men/?p=3217</guid>

					<description><![CDATA[<p>(эссе) Пекинге кайтканыма эки күн болду. Учакка отургандан тарта эле сага деген кусалыгым башталган. Сенин кучагыңда жүргөнүмдө толкунданган сезимдериме учкай токтолуп, аягын “Сен жөнүндө кыска...</p>
<p><a href="https://adabiyat.men/kozumdun-batsang-ichine/">Көзүмдүн батсаң ичине&#8230;</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[

<div class="kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top"
    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;3217&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;5&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;4.2&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Биринчилерден баа бериңиз!&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;4.2\/5 - (5 добуш)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;22&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Көзүмдүн батсаң ичине...&quot;,&quot;width&quot;:&quot;110.9&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>
            
<div class="kksr-stars">
    
<div class="kksr-stars-inactive">
            <div class="kksr-star" data-star="1" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="2" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="3" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="4" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" data-star="5" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
    
<div class="kksr-stars-active" style="width: 110.9px;">
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
            <div class="kksr-star" style="padding-right: 5px">
            

<div class="kksr-icon" style="width: 22px; height: 22px;"></div>
        </div>
    </div>
</div>
                

<div class="kksr-legend" style="font-size: 17.6px;">
            4.2/5 - (5 добуш)    </div>
    </div>

<p class="wp-block-paragraph"><strong><em>(эссе)</em></strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">Пекинге кайтканыма эки күн болду. Учакка отургандан тарта эле сага деген кусалыгым башталган. Сенин кучагыңда жүргөнүмдө толкунданган сезимдериме учкай токтолуп, аягын “Сен жөнүндө кыска жазганыма таарынба. Сага кайрадан кайтып келем. Ошондо сага деген сезимден жаралып, эргүү менен жазылган новеллаларымды чогуу окуйбуз”, – деп жыйынтыктагам. Алдыдагы жолугушчу күндөрдү күтпөстөн, сен жөнүндө сагынычка ширелишкен алакандай ой-толгоомду жараттым. Башкы каарманы өзүңсүң, Уси! Алыста болсоң дагы кулак төшө, үнүмдү чыгарып окуп берейин!</p>



<p class="wp-block-paragraph">Уси, сен Кытайдын түштүгүндө жайгашкан керемет шаарсың. Сенин бөтөнчө мээримдүүлүгүңдү босогоңду аттагандан баштап туйдум. Сенин жергеңе таштаган алгачкы кадамым мени алтындай бала чагыма жетелеп жөнөдү. Сен менин жүрөгүмдү балыктай туйлатып, сезимдеримди козгодуң. Мен сага, ажайып сулуулугуңа арбалып, ашык болдум, Уси!</p>



<p class="wp-block-paragraph">Уси, сенин жапжашыл табиятың менин Кыргызстаныма, өзгөчө киндик каным тамган Токтогул жергебизге аябай окшош экен десең. Кимдир бирөө атайылап көчүрүп алып келип, орнотуп койгонсуйт. Биз отурган автобус узун туннелге киргени өзүмдү Төө-Ашуудагы туннелде бараткандай сездим. Ооба, ооба, кудум биздин Төө-Ашуудагы туннель!</p>



<p class="wp-block-paragraph">Жергиликтүү калк меймандос келишет экен. Бизди туристтик жайлары менен кенен тааныштырышты. “Чү” дегенде велосипед тебүүчү аянтчага алып барышты. Велосипед тээп жүрүп чоң апамдын үч айлык пенсиясын чогултуп, “элесепед” сатып алып бермекчи болгонун, жарыктыгым үч айга жетпей каза болуп, биресе чоң апамдан айрылганыма ичим ачышса, биресе жетпей калган велосипед оюма түшкөндө үнүмдү болушунча катуу чыгарып, боз үйдүн жанында өкүрүп турганымды эстедим. Баламын да… Кийин далай велосипеддүү болдум. Бирок чоң апамдын өзүн таппадым.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Уси, бала кезим тууралуу кеп козголгондо көбүнчө чоң апам эсиме түшөт. Атам үйдүн кичүүсү катары чоң апамдын колунда калгандыктан (Керимбай чоң атабыз атамдын 16 жашында көзү өтүптүр), чогуу жашадык. Апам тамаша-чынга салып айткандай, балдарды төрөп, бир жашка толгондон кийин жумушка чыгып, баарыбызды чоң апабыз чоңойтту. Ошондонбу, чоң апамды чоң апа дебей, апа дечүбүз.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Шаарды кыдырып жүрүп, эскилиги жетсе да бузулбай сакталып турган үйлөрдү көрүп, биздин айылдагы чоң апабыздын элеси калган эски времянкабызды эстедим. Чоң апам ар күнү бизге жомок айтып берчү. Бүлдүркөн тергени тоолорго далай чыккандай, ушул үйлөрдө да чоң апалар неберелерине жомок айтып берип жатышкандыр.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Буга токтолгонумдун себеби, мен да ата-энемдин колундагы баламын. Менин балдарым чоң ата, чоң апасынын мээримине бөлөнүп, тарбиясын алышууда. Кичүү уулум чоң апасына жакын, кызымды чоң атасы “топчу мурун кызым” деп эркелетип, бөтөнчө жакшы көрөт.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Усиде жүргөнүмдө апам телефон чалып, “Элина кызыма мектепке бараткан сайын 50-60 сомдон берем. Бүгүн майда акча жок, 30 сомго жетпеген тыйынды берип жөнөттүм”, – деди. Чоң апам да мага тыйын карматып жатып: “Ширинге (карындашым экөөбүз классташпыз, ал “а” класста, мен “б” класста окугам) айтпай, мектептен пирожки сатып же”, – дечү. Кудуңдап сүйүнгөн бойдон мектепке жөнөчүмүн. Бир күнү мектептин ашканасынан карындашыма жолугуп калдым. Кайран чоң апам: “Нурканга көрсөтпөй, пирожки сатып же”, – деп карындашыма дагы акча берчү экен. Эми минтип апам менин балдарыма акча берип жатканын карасаң. Көрсө, муун ушинтип билинбей алмашып, убакыт өз өкүмүн жүргүзөт тура.</p>



<p class="wp-block-paragraph">* * *</p>



<p class="wp-block-paragraph">Уси, сенин кулпурган кооздугуңду жыш өскөн бак-дарактар ого бетер көркүнө чыгарыптыр. Айрыкча дүпүйгөн мажүрүм талдарга көңүлүм бурулду. Чоң апамдын көзү өткөн соң дарбазанын эки четиндеги өзүнөн өзү омкорулуп түшкөн кош мажүрүм талды сенден таптым. Алыстарда калган баёо балалыгымды таптым.</p>



<p class="wp-block-paragraph">* * *</p>



<p class="wp-block-paragraph">Усидеги чубалжыган дарыя биздин Чычкан дарыябыздын эгизиндей маанай жаратты. Жайкысын Кымбат эжемдин (атамдын карындашы) огородуна кол кабыш кылып, чыйылдаган аптапта Чычкандын суусуна (Бала-Чычкан суусу) чумкуп, ысык ташты кучактап, күнгө кактанган күндөрүмө деген кусалыгым Усидеги дарыяны көргөндө кайрадан козголду. Бала чагыбызда экскурсияга чыкканды “гүлпоходго чыктык” дечү элек. Жаратылышы кооз Чычкан капчыгайында далай “гүлпоходдун” издери, Чычкан суусунда чабак аткан күндөрүбүз калды.</p>



<p class="wp-block-paragraph">* * *</p>



<p class="wp-block-paragraph">Токтогулдагы керилген көлүбүз сенин чалкыган көлүңдөй көрүндү мага, Уси! Теплоход менен көлдүн ортосуна чейин сүзүп барып, кайра кайтып келатканыбызда мээлүүн жел жүрүп, шарпылдаган толкундар мага жаңы обонду тартуулагансыды. Бизди коштоп жүргөндөр: “Күндүн батканын күтөлү, табияттын өзгөчө кооздугуна күбө болосуңар”, – дешти. Күндүн акырындап тоо артына жылып батып баратканы, анын кызарган нурлары көлдүн үстүн сулуулукка бөлөгөнү керемет! Аны сөз менен жеткирүү мүмкүн эмес. Табияттын бул кубулушун кемелине чыгарып чебер сүрөтчү гана тарта алат.</p>



<p class="wp-block-paragraph">* * *</p>



<p class="wp-block-paragraph">Уси, сенин мандариндин мекенине айланганыңды баамдадым. Дыйкандар мөмөсүн жыйнап, соода кызуу жүрүп жатыптыр. Бактардын жака белинде, көчө бойлорунда мандарин сатып жаткан эжелер соода кылып кеткиле деп чакырат.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Биз да байкем менен корообуздагы алманы терип, кышка сактачубуз. Кышында алманын буркураган жыты бүтүндөй үйдү жыпар жытка бөлөчү. Ал кезде заман оор. Кээде байкем менен эжем кышка деп сактаган алмадан базарга алып чыгып сатышаар эле. Стаканчик, кызыл алма жана кышкы алманын таттуу даамы алигиче таңдайымда.</p>



<p class="wp-block-paragraph">* * *</p>



<p class="wp-block-paragraph">Кырк жылдан ашуун тарыхы бар Усидеги Тао Эрчан (“Экинчи керамика заводу”) маданий кварталынын устаканасында устачылык кылып, өзүмө чай ичүүчү кружка жасадым. Окуучу кезибизде да кол эмгек сабагынан түрдүү буюмдарды жасаганбыз. Классташыбыз Кыястын колу эптүү болчу, камыштан, жыгачтан түрдүү нерселерди келиштире жасачу. Көбүбүз Кыястын жардамы менен кол эмгек сабагынан “5” алганыбызды акыйкаттуулук үчүн айтышым керек.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Окуучулук кез дегенде, Токтогулдун РЭСинин алма багына уурулукка киргенибиз, кышкысын шымыбыздын көчүгү жыртылганча муз тепкенибиз, майрамдарда үйдөн уурданып чыгып, “вечеринкаларды” өткөргөнүбүз, кыздарга кат жазып, классташтарыбыздын жазган каттарын дарегине жеткирип чабагандаганыбыз, кыздарга жагыныш үчүн дилбаяндарды жазып, сүрөт тартып бергенибиз, айтор, көп окуялар көз алдыбызга тасма сымал тартылат. Алардын ичинен жолукканда дайыма эстеп күлгөн бир окуя бар.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Сабактан чыгып, Алтынбек классташыбыздын үйүнө жөнөдүк. Индиянын “Жажда мести” киносун көрдүк. Мен эле ыйлап жатам го деп эки жагымды карасам, балдардын баары көзүнүн жашын аарчып атыптыр. Жандүйнөбүз булгана элек, таза кезибиз экен да-а!</p>



<p class="wp-block-paragraph">Байыркы Хуэйшань шаары, Яхоу шаарынын кечки керемети жана поезддеги сапар, “Сюй Сяке” тематикалык паркы, Няньхуавань туристтик району, Байшилидеги веложол станциясына жасаган саякатыбыз эч качан эсимден чыкпайт. Биздеги жайлоолорду эске салган жашыл тоолоруңду дагы далай сагынармын, Уси.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Сенин кучагыңда үч гана күн жүрсөм дагы менин балалык аруу сүйүүмдү кайтарып бердиң. Өзүңдөн кетким келбей, узакка кыйылып турдум. Сулуулугуңа көзүм тойбой, кумарым канбай кайттым! Кайра кайтып жолугушчу жолдор бар алдыда. Ошондо дагы аруу сүйүү сезимине балкытып, жылуулугуңа бөлө, Уси!</p>



<p class="wp-block-paragraph">Самолётто сөзү Т. Абдиевге, обону С. Бейшекеевге таандык “Кызганыч” ырын улам-улам кайталап угуп келаттым. Бул ыр сага арналгандай. Тыңдасаң, Уси!</p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Көлөмүң болуп кичине,</em><em><br></em><em>Көзүмдүн батсаң ичине.</em><em><br></em><em>Көргөзбөй алып жүрмөкмүн,</em><em><br></em><em>Көңүлү бузук кишиге…</em></p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><em>Кытай, Пекин шаары. 2026-жылдын 1-ноябры</em></strong></p>
<p><a href="https://adabiyat.men/kozumdun-batsang-ichine/">Көзүмдүн батсаң ичине&#8230;</a> алгач бул жерде - <a href="https://adabiyat.men">Адабий Ордо</a> жарыяланды.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://adabiyat.men/kozumdun-batsang-ichine/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>1</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
